Tải bản đầy đủ (.doc) (116 trang)

Tạo động lực cho người lao động tại tổng công ty đông bắc

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (863.25 KB, 116 trang )

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ

TẠO ĐỘNG LỰC CHO NGƯỜI LAO ĐỘNG
TẠI TỔNG CÔNG TY ĐÔNG BẮC
Ngành: Quản trị kinh doanh

NGUYỄN MINH ĐỨC

Hà Nội - 2019


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ

TẠO ĐỘNG LỰC CHO NGƯỜI LAO ĐỘNG
TẠI TỔNG CÔNG TY ĐÔNG BẮC

Ngành: Quản trị kinh doanh
Chương trình: Điều hành cao cấp-EMBA
Mã số: 8340101

Họ và tên học viên: Nguyễn Minh Đức
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thu Trang

Hà Nội - 2019



i

LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi. Luận văn đã sử dụng các số liệu có nguồn gốc
rõ ràng, được công bố theo đúng quy định trong quá trình nghiên cứu. Những kết quả nghiên cứu mà luận văn đạt được là do tôi tư
tìm hiểu, phân tích một cách trung thưc, khách quan và chưa từng công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu khoa học nào khác.

Hà Nội, ngày 26 tháng 08 năm 2019
Tác giả luận văn

NGUYỄN MINH ĐỨC


ii

LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được rất nhiều sư quan tâm, giúp đỡ, động viên
của quý thầy cô, gia đình, đồng nghiệp, các đơn vị Thành viên - Tổng công ty Đông Bắc và lãnh đạo, chỉ huy Tổng
công ty Đông Bắc.
Tác giả xin trân trọng cảm ơn sư hướng dẫn khoa học sâu sắc của cô hướng dẫn TS. Nguyễn Thị Thu Trang, xin cám ơn
toàn thể các thầy cô khoa sau Đại học trường Đại học Ngoại thương và các thầy cô công tác tại trường Đại học Ngoại thương Cơ sở Quảng Ninh đã tạo một môi trường nghiên cứu đầy tính khoa học và thuận lợi để Nghiên cứu sinh thưc hiện luận án của
mình.
Tác giả cũng xin trân trọng cảm ơn Lãnh đạo, chỉ huy Tổng công ty Đông Bắc - BQP, các phòng nghiệp vụ và các đơn vị
Thành viên trong Tổng công ty đã tạo điều kiện thuận lợi cho tác giả trong quá trình điều tra, thu thập số liệu để thưc hiện các
nội dung của đề tài luận án.
mình.

Xin cảm ơn gia đình và đồng nghiệp, các giảng viên đã giúp đỡ tác giả trong quá trình thu thập tu ̛liệu để thưc hiện đề tài luận án của


Hà Nội, ngày 26 tháng 08 năm 2019
Tác giả luận văn

NGUYỄN MINH ĐỨC


iii

MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN................................................................................................................................ i
LỜI CẢM ƠN...................................................................................................................................... ii
DANH MỤC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ, HÌNH BẢNG............................................................... vii
TÓM TẮT KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU LUẬN VĂN..................................................... viii
PHẦN MỞ ĐẦU................................................................................................................................. 1
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ VẤN ĐỀ TẠO ĐỘNG LỰC
LAO ĐỘNG.......................................................................................................................................... 8
1.1. Khái niệm động lực lao động và tạo động lực lao động..................................... 8
1.1.1. Động lực lao động........................................................................................................ 8
1.1.1.1. Động cơ lao động.................................................................................................. 8
1.1.1.2. Động lực lao động................................................................................................ 8
1.1.1.3. Mối quan hệ động cơ và động lực................................................................ 10
1.1.2. Tạo động lực lao động.............................................................................................. 10
1.2. Sự cần thiết phải tạo động lực cho người lao động............................................ 11
1.2.1. Đối với người lao động............................................................................................. 11
1.2.2. Đối với tổ chức............................................................................................................. 12
1.3. Các học thuyết tạo động lực trong lao động......................................................... 12
1.3.1. Hệ thống thứ bậc nhu cầu của A. Maslow...................................................... 12
1.3.2. Học thuyết tăng cường tích cực của Skinner................................................. 14
1.3.3. Học thuyết kỳ vọng của Victor Vroom............................................................... 14
1.3.4. Học thuyết công bằng của Adam......................................................................... 15

1.3.5. Học thuyết hệ thống hai yếu tố của Herberg.................................................. 15
1.4. Các biện pháp tạo động lực cho người lao động................................................. 16
1.4.1. Khuyến khích tài chính............................................................................................ 16
1.4.1.1. Tiền lương.............................................................................................................. 16
1.4.1.2. Tiền thưởng............................................................................................................ 17
1.4.1.3. Phụ cấp................................................................................................................... 17
1.4.1.4. Phúc lợi và các dịch vụ..................................................................................... 18
1.4.2. Khuyến khích phi tài chính.................................................................................... 19


iv
1.4.2.1. Đánh giá thực hiện công việc......................................................................... 19
1.4.2.2. Bố trí nhân lực..................................................................................................... 21
1.4.2.3. Môi trường làm việc thuận lợi....................................................................... 21
1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến động lực lao động...................................................... 22
1.5.1. Các yếu tố thuộc về bản thân người lao động................................................ 22
1.5.2. Các yếu tố thuộc về công việc................................................................................ 24
1.5.3. Các yếu tố thuộc về tổ chức.................................................................................... 25
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC TẠO ĐỘNG LỰC

CHO NGƯỜI

LAO ĐỘNG TẠI TỔNG CÔNG TY ĐÔNG BẮC.......................................................... 26
2.1. Giới thiệu chung về Tổng công ty Đông Bắc......................................................... 26
2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển.................................................................... 26
2.1.2. Cơ cấu tổ chức của Tổng công ty Đông Bắc.................................................. 29
2.1.3. Các đơn vị thành viên............................................................................................... 33
2.1.4. Lĩnh vực kinh doanh................................................................................................. 34
2.1.5. Đặc điểm nhân lực của Tổng công ty................................................................ 35
2.1.5.1. Lực lượng lao động của ngành than............................................................ 35

2.1.5.2. Cơ cấu nguồn nhân lực..................................................................................... 37
2.1.5.3. Điều kiện lao động.............................................................................................. 39
2.2. Thực trạng công tác tạo động lực cho người lao động tại Tổng công ty
Đông Bắc......................................................................................................................................... 40
2.2.1. Các công cụ tài chính............................................................................................... 40
2.2.1.1. Tiền lương.............................................................................................................. 40
2.2.1.2. Tiền thưởng............................................................................................................ 50
2.2.1.3. Trợ cấp.................................................................................................................... 55
2.2.1.4. Các phúc lợi khác............................................................................................... 56
2.2.2. Các công cụ phi tài chính....................................................................................... 57
2.2.2.1. Công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực...................................... 57
2.2.2.2. Công tác đánh giá thực hiện công việc...................................................... 60
2.2.2.3. Công tác bố trí nhân lực.................................................................................. 61
2.2.2.4. Môi trường làm việc........................................................................................... 62


v
2.3. Các yếu tố chính ảnh hưởng đến công tác tạo động lực tại Tổng công ty
Đông Bắc......................................................................................................................................... 64
2.3.1. Yếu tố khách quan...................................................................................................... 64
2.3.1.1. Chính sách của Nhà nước về phát triển nguồn nhân lực của ngành
than........................................................................................................................................... 64
2.3.1.2. Chính sách tạo động lực lao động tại các doanh nghiệp khác..........65
2.3.1.3. Đặc thù về sản xuất kinh doanh của ngành than.................................... 66
2.3.2. Yếu tố chủ quan........................................................................................................... 66
2.3.2.1. Cơ chế quản lý, điều hành liên quan đến Quân đội............................... 66
2.3.2.2. Văn hoá doanh nghiệp...................................................................................... 66
2.3.2.3. Mục tiêu và định hướng phát triển của Tổng công ty...........................67
2.3.2.4. Tình hình sản xuất, kinh doanh của các đơn vị....................................... 67
2.3.2.5. Yếu tố thuộc bản thân người lao động........................................................ 68

2.4. Đánh giá chung về công tác tạo động lực cho người lao động tại Tổng
công ty Đông Bắc......................................................................................................................... 68
2.4.1. Thành tựu...................................................................................................................... 68
2.4.2. Hạn chế........................................................................................................................... 70
CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP TẠO ĐỘNG LỰC CHO NGƯỜI LAO
ĐỘNG TẠI TỔNG CÔNG TY ĐÔNG BẮC...................................................................... 72
3.1. Phương hướng phát triển của tổng công ty Đông Bắc trong giai đoạn
2020 – 2025..................................................................................................................................... 72
3.1.1. Quan điểm mục tiêu.................................................................................................. 72
3.1.2. Nhiệm vụ cụ thể.......................................................................................................... 73
3.2. Một số giải pháp hoàn thiện công tác tạo động lực cho người lao động tại
Tổng công ty Đông Bắc............................................................................................................ 74
3.2.1. Hoàn thiện chính sách tuyển dụng nhân lực................................................. 75
3.2.2. Đổi mới công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực........................... 76
3.2.3. Cải thiện môi trường làm việc............................................................................... 77
3.2.4. Củng cố nguồn lực tài chính tạo động lực lao động................................... 78
3.2.5. Định hướng tái cơ cấu tổ chức quản lý và tổ chức kinh doanh.............80


vi
3.2.6. Đẩy mạnh công tác phân tích công việc........................................................... 81
3.2.7. Nâng cao vai trò của phòng Tổ chức lao động.............................................. 82
KẾT LUẬN......................................................................................................................................... 84
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.............................................................................. 87
PHỤ LỤC................................................................................................................................................ i
PHỤ LỤC 1A PHIẾU KHẢO SÁT ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CỦA NGƯỜI
LAO ĐỘNG TẠI TỔNG CÔNG TY ĐÔNG BẮC............................................................. i
PHỤ LỤC 1B BẢNG TỔNG HỢP KẾT QUẢ PHIẾU ĐIỀU TRA..........................v
PHỤ LỤC 2


MỨC TIỀN LƯƠNG MỘT SỐ CHỨC DANH, VỊ TRÍ VIỆC

LÀM CÔNG ĐOẠN SẢN XUẤT, KINH DOANH THAN, KHOÁNG SẢN .. viii

PHỤ LỤC 3 VÍ DỤ TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ TỔ SẢN XUẤT, KINH DOANH
TIÊU BIỂU......................................................................................................................................... xii


vii

DANH MỤC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ, HÌNH BẢNG
BẢNG
Bảng 2.1: Cách tính điểm cho Công đoạn đào lò trong than chống sắt, xúc thủ công,
vận tải goòng, Sđ: 9,5m2, F1-:-2.................................................................................................. 47
Bảng 2.2: Cách tính điểm cho Công đoạn đào lò trong than chống gỗ, xúc thủ công,
vận tải goòng, Sđ: 6,5m2, F1-:-2.................................................................................................. 48
Bảng 2.3: Thang đo điểm và mức khuyến khích.................................................................... 52
Bảng 2.4: Các phương pháp tính lương luỹ tiến..................................................................... 53
Bảng 2.5: Phương pháp tính lương luỹ tiến bằng điểm thưởng........................................ 54
Bảng 2.6: Hệ thống các cơ sở đào tạo nguồn nhân lưc ngành than................................. 59

BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 2.1: Cơ cấu lao động theo độ tuổi tại Tổng công ty Đông Bắc........................ 36
Biểu đồ 2.2: Trình độ đào tạo của khối trưc tiếp sản xuất chính...................................... 36
Biểu đồ 2.3: Tổng hợp lao động giai đoạn 2014 – 2019 tại Tổng công ty Đông Bắc
38
Biểu đồ 2.4: Điểm đánh giá mức độ quan trọng của các nhu cầu của người lao động
tại Tổng công ty Đông Bắc............................................................................................................. 40
Biểu đồ 2.5: Kế hoạch số lượng, kinh phí đào tạo năm 2018........................................... 60
Biểu đồ 2.6: Mức độ hài lòng của người lao động về công tác đánh giá


thưc hiện

công việc................................................................................................................................................ 62
Biều đồ 2.7: Mức độ hài lòng của người lao động về môi trường làm việc................63

SƠ ĐỒ
Sơ đồ 1.1: Hệ thống thứ bậc nhu cầu của Maslow................................................................ 13
Sơ đồ 1.2: Mối quan hệ giữa ba yếu tố của hệ thống đánh giá và các mục Đào tạo và
phát triển nguồn nhân lưc................................................................................................................ 20
Sơ đồ 2.1: Cơ cấu tổ chức của Tổng công ty Đông Bắc...................................................... 33


viii
TÓM TẮT KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU LUẬN VĂN
1.

Về ý nghĩa khoa học

Luận văn nghiên cứu các khái niệm, định nghĩa khác nhau về động lưc và tạo
động lưc lao động cho người lao động, đặt biệt phân tích các học thuyết tạo động
lưc cho người lao động để tìm ra những nhân tố ảnh hưởng đến động lưc lao động.
Qua việc nghiên cứu hệ thống thứ bậc nhu cầu của Abraham Maslow, học thuyết
Tăng cường tích cưc của Skinner, học thuyết kỳ vọng của Vroom, học thuyết công
bằng của Adam, hệ thông hai yếu tố của Herberg, luận văn đã nêu ra các công cụ tạo
động lưc tương ứng nhằm đáp ứng nguyện vọng của người lao động và duy trì
mong muốn làm việc và cống hiến cho tổ chức.
Những biện pháp tạo động lưc cho người lao động bao gồm khuyến khích tài
chính và khuyến khích phi tài chính. Khuyến khích tài chính giúp giải quyết yêu cầu
cơ bản của người lao động, đảm bảo cung cấp đầy đủ nhu cầu sinh lý và an toàn cho

bản thân người lao động và gia đình. Bên cạnh đó khuyến khích tài chính như tiền
thưởng còn đóng vai trò như sư thừa nhận những thành tích và đóng góp của người
lao động, giúp họ nhận ra được giá trị sức lao động của mình và có động lưc hơn
nữa để được ghi nhận một cách xứng đáng. Các biện pháp tạo động lưc phi tài chính
đóng góp một vai trò không kém phần quan trọng là phát triển bản thân cho người
lao động. Bên cạnh những nhu cầu cơ bản được đảm bảo, người lao động cũng có
nhu cầu được học hỏi, nâng cao kiến thức tay nghề, phát triển bản thân và có cơ hội
thăng tiến trong sư nghiệp, phát triển các mối quan hệ xã hội, và quan trọng hơn là
có niềm tin vào tổ chức, duy trì động lưc lao động và đóng góp cho sư phát triển của
tập thể.
2.

Về ý nghĩa thực tiễn

Qua việc phân tích thưc trạng tạo động lưc cho người lao động tại Tổng công
ty Đông Bắc, kết hợp với khảo sát mức độ hài lòng của người lao động đặc biệt là
khối lao động sản xuất trưc tiếp (chiếm hơn 80% tổng số lao động toàn Tổng công
ty), luận văn đã chỉ ra những thành tưu và hạn chế trong công tác tạo động lưc cho
người lao động tại Tổng công ty Đông Bắc.


ix
Sau khi phân tích nguyên nhân của hạn chế với tính chất đặc thù của ngành,
dưa vào phương hướng phát triển trong giai đoạn 2020 - 2025, luận văn đề xuất giải
pháp khắc phục công tác tạo động lưc cho người lao động trong thời gian tới, với hi
vọng nâng cao nhận thức của người lao động về vai trò của họ trong tổ chức, củng
cố lòng tin của người lao động, khi những nhu cầu của người lao động được đáp
ứng và đảm bảo, động lưc lao động được duy trì và sẽ là yếu tố tiên quyết giữ chân
người lao động với tổ chức, trở thành một phần quan trọng trong sư phát triển và
thành công của tổ chức.



1

PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Việt Nam là quốc gia đang phát triển và sư phát triển Kinh tế - Xã hội dưa vào
đóng góp của tài nguyên thiên thiên. Bên cạnh việc khai thác các khoáng sản như
dầu khí, mỏ quặng thì một ngành công nghiệp quan trọng khác mang lại nguồn tài
chính khá lớn cho ngân sách quốc gia là ngành công nghiệp than. Cơ hội đang mở
ra với ngành than khi nhu cầu than trong nước có xu hướng tăng lên, đặt biệt là than
cho sản xuất điện và sản xuất các ngành công nghiệp khác như xi măng, hoá chất…;
cùng với đó theo đánh giá của nhiều tổ chức nghiên cứu có uy tín trên thế giới, giá
than thế giới đã tăng trở lại và nhu cầu sử dụng than chất lượng tốt cũng như giá
khoáng sản sẽ còn gia tăng trong thời gian tới. Đây là những yếu tố nền tảng thuận
lợi để ngành than Việt Nam nói chung và các doanh nghiệp sản xuất, khai thác than,
khoáng sản nói riêng trong đó có Tổng công ty Đông Bắc nâng cao năng lưc sản
xuất và hiệu quả kinh doanh.
Để đạt được mục tiêu hiệu quả về sản xuất kinh doanh, người lao động là yếu
tố có vai trò quan trọng và quyết định đối với mọi doanh nghiệp. Tổng công ty
Đông Bắc với tư cách là một doanh nghiệp quốc phòng Sản xuất, khai khoáng sử
dụng một lưc lượng lao động khá lớn với gần 10.000 cán bộ, công nhân viên trong
đó hơn 81% là lao động gián tiếp với 70% trình độ đào tạo là công nhân kỹ thuật,
hơn 20% là trình độ cao đẳng nghề, trung cấp nghề. Như vậy nhu cầu và sư đáp ứng
về chế độ, phúc lợi cũng như môi trường làm việc chủ yếu hướng tới đối tượng lao
động trưc tiếp sản xuất, vận hành. Tổng công ty hiện nay đang bị cạnh tranh về thị
trường lao động, nhất là tại Quảng Ninh do đặc thù ngành nghề có mức độ thu hút
hấp dẫn thấp bởi công việc khai thác mỏ nặng nhọc, vất vả, môi trường làm việc
nguy hiểm độc hại; các mỏ hầu hết ở vùng núi, cơ sở hạ tầng chưa phát triển, đi lại
khó khăn trong khi đó các khu công nghiệp, nhà máy, cơ sở sản xuất trên địa bàn tuy

có thể có mức lương thấp hơn nhưng công việc giản đơn, nhẹ nhàng, thuận tiện về
địa lý, môi trường làm việc an toàn, v.v. nên sức thu hút lao động cao hơn.


2
Đặc điểm nổi bậtvề quản lý hoạt động sản xuất kinh doanh nói chung, quản lý nhân lưc nói riêng tại Tổng công ty Đông Bắc thưc
hiện và hành động theo lối mệnh lệnh chỉ huy, cụ thể là Tổng công ty sẽ giao chỉ tiêu cho các đơn vị thành viên như giá bán, sản lượng,
định biên lao động, đơn giá tiền lương, doanh thu, lợi nhuận,... ít có tư chủ, tư chịu trách nhiệm của các doanh nghiệp, còn chưa linh hoạt
trong quản trị doanh nghiệp.

Do nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan, nên mặc dù đội ngũ nhân lưc
của Tổng công ty đến nay đã có sư tăng trưởng về lượng và phát triển về chất so với
trước, nhưng so với yêu cầu phát triển bền vững trong thời gian tới vẫn chưa đáp
ứng, nhất là trong bối cảnh hội nhập có sư cạnh tranh gay gắt. Tỷ lệ lao động gián
tiếp còn cao (18,18%), số lao động chất lượng cao cả về cán bộ quản lý, cán bộ
chuyên môn và công nhân kỹ thuật còn thiếu; đặc biệt vẫn còn thiếu cán bộ, đầu
ngành, chuyên gia tư vấn, nghiên cứu trình độ cao và nói chung đội ngũ cán bộ quản
lý còn hạn chế về trình độ ngoại ngữ, trình độ kinh doanh quốc tế, đầu tư ra nước
ngoài, quản trị doanh nghiệp theo cơ chế thị trường thời kỳ hội nhập sâu rộng, v.v.
Tổng công ty đang và sẽ tiếp tục phải đối mặtvới sư thiếu hụt lao động có trình độchuyên môn, tay nghề cao đối với các ngành
khai thác, vận tải và cơđiện mỏ, điều này là một thách thức lớn về chính sách sử dụng và đãi ngộ nguồn nhân lưc trong bối cảnh cạnh
tranh gay gắt. Việc sử dụng tốt nguồn nhân lưc thể hiện qua nhiều nội dung nhưng mộttrong các nộidung quan trọng là hoạt động tạo động
lưc cho người lao động. Hiệu quả hoạt động sản xuất, kinh doanh của Tổng công ty phụ thuộc rất lớn vào hiệu quả lao động của từng cá
nhân. Trong khi đó, hiệu quả lao động của từng cá nhân phụ thuộc rất nhiều vào hai yếu tố năng lưc và động lưc lao động. Năng lưc làm
việc phụ thuộc vào học vấn, kiến thức, kỹ năng làm việc, kinh nghiệm bản thân của mỗi người có được qua trải nghiệm thưc tế. Còn động
lưc lao động hình thành từ những yếu tố thuộc bản thân mỗi cá nhân và những yếu tố phát sinh trong quá trình làm việc. Khi người lao
động có động lưc làm việc thì họ rất hăng say, nhiệt tình, đam mêvới công việc; điều đó sẽ tạo ra năng suất lao động cao, góp phần vào
việc đạt được mục tiêu sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Có thể nói, để thu hút



3
và khai thác hết tiềm năng, sức sáng tạo của người lao động; từ đó nâng cao năng suất, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh thì việc tạo động lưc cho
người lao động là hết sức cần thiết và mang ý nghĩa thưc tiễn rất cao đối với doanh nghiệp.

Nhận thức được tầm quan trọng của công tác tạo động lưc cho người lao
động, và xuất phát từ thưc tiễn quản lý của Tổng công ty, tác giả lưa chọn đề tài
“Tạo động lực cho người lao động tại Tổng công ty Đông Bắc” làm hướng
nghiên cứu cho đề tài luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản trị kinh doanh tại trường
Đại học Ngoại Thương.
2. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Tạo động lưc lao động tại doanh nghiệp là rất quan trọng, ảnh hưởng trưc tiếp
tới hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Vì vậy đây là vấn đề thu hút
được sư quan tâm nghiên cứu của rất nhiều các nhà khoa học.
Trên thế giới, các học giả nổi tiếng đã có mộtsố nghiên cứu về động lưc lao động được công bố:
Nghiên cứu của Wallace D.Boeve (2007): Boeve đã tiến hành nghiên cứu các yếu tố tạo động lưc của các giảng viên khoa đào tạo trợ lý
bác sỹ ở các trường đại học Y tại Mỹ. Nghiên cứu của ông dưa trên cơsở lý thuyết hệthống học thuyết hai nhóm yếu tố của F.Herzberg và để bổ
sung thêm cho học thuyết của Herzberg về các yếu tố bên trong và bên ngoài thì ông còn sử dụng thêm trong nghiên cứu của mình chỉ số môtả
công việc (JDI) của Smith, Kendall (1969). Theo đó nhân tố làm thỏa mãn công việc được chia thành hai nhóm: nhóm nhân tố nộitại bao gồm bản
chất công việc và cơhộithăng tiến và nhóm nhân tố bên ngoài bao gồm tiền lương, sư hỗ trợ giám sát của cấp trên và mối quan hệvới đồng nghiệp.

Nghiên cứu của Abby M.Brooks (2007): M.Brooks đã tiến hành nghiên cứu bằng cách phỏng vấn thông qua bảng câu hỏi đối với
181 người đang làm việc toàn thời gian hoặc đã từng làm việc toàn thời gian trên khắp nước Mỹ. Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc
kết hợp giữa hai nhân tố thiết lập mục tiêu và sư hài lòng trong công việc là cách tốt nhất để dư đoán động lưc lao động của nhân viên và


4
nhân tố ảnh hưởng nhiều đến sư hài lòng của nhân viên là: đánh giá hiệu quả công việc, đào tạo, cấp trên và đóng góp cho tổ chức.
Nghiên cứu của Nadeem Shiraz và Majed Rashid (2011) thuộc Học viện Interdisciplinary Business Research, Pakistan với đề tài ‘‘Những
tác động của quy chế khen thưởng và đánh giá trong động lưc lao động và sư hài lòng” tập trung nghiên cứu vai trò của cơhộithăng tiến và phong
cách lãnh đạo để tạo động lưc và hài lòng cho nhân viên. Kết quả nghiên cứu chỉ ra mối quan hệvà sư khác nhau về động lưc làm việc với sư hài

lòng, cụ thể hơn là sư khác nhau giữa cơhộithăng tiến và phong cách lãnh đạo trong tạo động lưc lao động.

Trong nước, vấn đề tạo động lưc lao động cũng dành được sư quan tâm của
nhiều nhà khoa học. Đã có nhiều đề tài nghiên cứu về tạo động lưc lao động. Trong
đó có thể kể đến một số đề tài sau:
Đề tài nghiên cứu luận án tiến sĩ kinh tế: “Tạo động lực cho lao động quản lý trong các doanh nghiệp Nhà nước ở Hà Nộiđến năm
2020” của tác giả Vũ Thị Uyên. Đề tài đã nêu tổng quan lý luận về tạo động lưc lao động. Từ việc phân tích, đánh giá thưc trạng tạo động lưc cho
người lao động quản lý trong các doanh nghiệp Nhà nước ở Hà Nội, tác giả đã chỉ ra mặttích cưc và mặthạn chế của các doanh nghiệp để từ đó đưa
ra những giải pháp nhằm hoàn thiện tạo động lưc lao động.

Đề tài “Hoàn thiện công tác tạo động lực lao động tại Tổng công ty xi măng
Việt nam” của tác giả Mai Quốc Bảo – trường Đại Học Kinh tế Quốc dân. Tác giả
Mai Quốc Bảo đã sử dụng các phương pháp định lượng và định tính để phân tích,
đánh giá thưc trạng tạo động tại Tổng công ty Xi măng Việt Nam, từ đó đề xuất
những giải pháp hoàn thiện công tác tạo động lưc tại đơn vị: giải pháp về xác định
nhu cầu của nhân viên, hoàn thiện bảng tính lương cho các vị trí làm việc trong
công ty, thông qua bố trí, sử dụng hợp lý lao động, cải thiện điều kiện làm việc để
tạo động lưc lao động.
Đề tài nghiên cứu của Ban Tuyên giáo, Tổng liên đoàn Lao động ViệtNam (2007): “Nâng cao đời sống văn hóa tinh thần của công nhân lao động
tại các KCN, KCX” do Ths. Trương Thanh Cần làm chủ nhiệm. Đề tài đã phản ánh thưc


5
trạng đời sống văn hóa tinh thần của công nhân lao động trên các khía cạnh như nhận thức, ý thức tham gia các hoạt động văn hóa ở KCN.
Đề tài nghiên cứu tại Viện Công nhân và Công đoàn, Tổng Liên đoàn Lao động tại ViệtNam (2006): “Thực trạng đời sống, việc làm lao
động nữ doanh nghiệp quốc doanh và các giải pháp của Công đoàn” do TS. Dương Văn Sao làm chủ nhiệm. Đề tài đã làm rõ vấn đề việc làm và
điều kiện làm việc của lao động nữ; thưc trạng đời sống vật chất, đời sống tinh thần của lao đ ộng nữ. Tuy nhiên, đề tài chưa đánh giá một cách
cụ thể mức sống của lao động, đặc biệt là lao động nữ nhập cư.

Các nghiên cứu liên quan là các đề tài, công trình nghiên cứu về thu hút, tạo

động lưc lao động làm việc cho doanh nghiệp, tiếp cận từ nhiều khía cạnh khác
nhau và đánh giá trên các tiêu chí cụ thể. Tuy nhiên trong bối cảnh doanh nghiệp
ngành than đặc biệt là của tỉnh Quảng Ninh đang phải đối mặt với sư thiếu hụt về
nhân lưc, việc nghiên cứu công tác thu hút và tạo động lưc cho người lao động
ngành than, tiêu biểu tại Tổng công ty Đông Bắc chưa nhận được nhiều sư quan tâm
của các tác giả.
3. Mục đích nghiên cứu
Luận Văn nghiên cứu những vấn đề lý luận cơ bản về tạo động lưc cho người
lao động tại doanh nghiệp, hệ thống hoá các học thuyết tạo động lưc và lưa chọn
học thuyết phù hợp nhất để làm cơ sở phân tích thưc trạng công tác tạo động lưc cho
người lao động tại Tổng công ty Đông Bắc. Sau khi phân tích thưc trạng trên cơ sở
quan sát và số liệu từ năm 2014 - 2019, tìm ra nguyên nhân và đánh giá những tác
động tích cưc và tiêu cưc ảnh hưởng đến động lưc làm việc của người lao động tại
Tổng công ty. Từ đó tìm ra những đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả
công tác tạo động lưc cho lao động ngành than tại Tổng công ty Đông Bắc theo định
hướng phát triển 5 năm tới.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: luận văn nghiên cứu công tác tạo động lưc cho người lao động
tại Tổng công ty Đông Bắc, những yếu tố ảnh hưởng và các giải pháp tạo động lưc lao
động phù hợp với định hướng phát triển giai đoạn 2020 - 2025 của Tổng công ty.


6
Phạm vi nghiên cứu: nghiên cứu công tác tạo động lưc cho người lao động và
hiệu quả, mức độ hài lòng của người lao động với các chính sách tạo động lưc của
Tổng công ty Đông Bắc và các đơn vị sản xuất trưc thuộc Tổng công ty tại Quảng
Ninh, trên các cơ sở dữ liệu giai đoạn 2014 - 2019.
5. Phuơng pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng kết hợp các phương pháp nghiên cứu lý thuyết và nghiên
cứu thưc tiễn: tổng hợp và hệ thống hoá cơ sở lý thuyết; tổng hợp số liệu của Tổng

công ty có liên quan đến tạo động lưc lao động tại phòng tổ chức lao động; phân
tích các báo cáo liên quan đến tình hình hoạt động của Tổng công ty; đối chiếu giữa
các kỳ và năm hoạt động của Tổng công ty trong giai đoạn 2014 - 2019; phương
pháp nghiên cứu định tính và định lượng.
Nguồn số liệu: luận văn sử dụng nguồn số liệu sơ cấp và thứ cấp. Số liệu thứ cấp được cung cấp từ Phòng
Kế hoạch, phòng Tổ chức lao động, phòng Kinh doanh của Tổng công ty. Số liệu sơ cấp được thu thập thông qua
phiếu điều tra. Thời điểm tiến hành khảo sát bằng phiếu điều tra từ tháng 5/2019 đến tháng 6/2019. Co ̛cấu mẫu
điều tra khảo sát được xây dưng phù hợp theo nộidung của vấn đề nghiên cứu. Các mẫu phiếu điều tra được xây
dưng với những câu hỏi thể hiện mức độđánh giá của người lao động với từng nộidung tạo động lưc lao động tại
Tổng công ty Đông Bắc. Phiếu khảo sát được in và gửi trưc tiếp đến các lao động sản xuất trưc tiếp tại các doanh
nghiệp sản xuất của Tổng công ty. Số lượng phiếu phát ra 120 phiếu, thu về hợp lệ100 phiếu.

6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài
Ý nghĩa lý luận: Hệthống hoá những vấn đề lý luận cơbản về tạo động lưc cho người lao động tại doanh nghiệp.
Ý

nghĩa thưc tiễn: Đề xuất được các giải pháp khả thi nhằm tạo động lưc lao động cho lao động sản xuất tại Tổng công ty Đông Bắc.

7. Kết cấu của luận văn
Luận văn được trình bày trong 3 chương:


7
Chương 1: Cơ sở lý luận chung về vấn đề tạo động lưc lao động.
Chương 2: Thưc trạng công tác tạo động lưc lao động tại Tổng công ty Đông Bắc.

Chương 3: Một số giải pháp tạo động lưc cho người lao động tại Tổng công ty
Đông Bắc.
Do trình độ còn hạn chế và thời gian nghiên cứu có hạn nên bài luận văn còn
nhiều thiếu sót. Vì vậy tôi rất mong nhận được góp ý từ các thầy cô giáo và các

đồng nghiệp trong Tổng công ty để đề tài nghiên cứu được hoàn chỉnh hơn.


8

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ VẤN ĐỀ
TẠO ĐỘNG LỰC LAO ĐỘNG
1.1. Khái niệm động lực lao động và tạo động lực lao động
1.1.1. Động lực lao động
1.1.1.1. Động cơ lao động
Động cơ trong tiếng Latin là “Motif”, có nghĩa là nguyên nhân thúc đẩy con
người hành động, nguyên nhân này nằm bên trong chủ thể có thể xuất phát từ nhu
cầu tâm lý hay sinh lý.
Theo nhà tâm lý học người Thuỵ Sĩ J. Piaget: “Động cơ lao động là tất cả các
yếu tố thúc đẩy cá thể hoạt động nhằm đáp ứng nhu cầu và định hướng cho hoạt
động đó”. (Jean Piaget, 2019)
“Động cơ là sư phản ánh thế giới khách quan vào bộ óc của con người, là
những mục tiêu thúc đẩy hành động của con người nhằm thỏa mãn nhu cầu và tình
cảm của họ”. (Ths. Lương Văn Úc, 2010)
Như vậy, động cơ lao đông chính là các yếu tố bên trong người lao động, thúc
đẩy người lao động làm việc, nó bắt nguồn từ những nhu cầu của bản thân, gia đình
và xã hội.
Một số đặc điểm của động cơ lao động:
Động cơ lao động xảy ra bên trong con người, là những cái vô hình khó có thể
nhận biết được. Con người có ý thức nên thường che dấu được động cơ, che đậy nó
dưới dạng động cơ giả. Song trên thưc tế hoạt động và làm việc động cơ luôn được
bộc lộ, do vậy để phát hiện động cơ chúng ta cần xem xét hành động lao động của
mỗi người với tinh thần và thái độ làm việc.
Động cơ lao động rất đa dạng và thường biến đổi theo thời gian và và chịu tác
động của ngoại cảnh do mục đích hành động của con người là khác nhau và luôn

biến đổi. Bởi vậy khó có thể xác định được chính xác động cơ mà phải dưa vào các
phán đoán hoặc điều tra.
1.1.1.2. Động lực lao động
Trước hết ta tìm hiểu khái niệm về động lưc:


9
Trong bài báo được đăng trên tạp chí “The Academy of Management review”
(xuất bản tháng 1 năm 1982), Mitchell đưa ra khái niệm Động lưc là một mức độ
mà một cá nhân muốn đạt tới và lưa chọn để gắn kết các hành vi của mình.
Trong bài viết ERC: A Theory of Equity, Reciprocity, and Competition được
đăng trên tạp chí “The American Economic Review” (2000) của Bolton, Động lưc
được định nghĩa như một khái niệm để mô tả các yếu tố được các cá nhân nảy sinh,
duy trì và điều chỉnh hành vi của mình theo hướng đạt được mục tiêu.
Như vậy, “Động lưc lao động là sư khao khát và tư nguyện của người lao động
để tăng cường nỗ lưc nhằm hướng tới việc đạt các mục tiêu của tổ chức”. (Th. S
Nguyễn Văn Điềm, PGS.TS Nguyễn Ngọc Quân, 2004)
“Động lưc của người lao động là những nhân tố bên trong kích thích con
người nỗ lưc làm việc trong điều kiện cho phép tạo ra năng suất, hiệu quả cao”. (TS
Bùi Anh Tuấn, 2003)
Biểu hiện của động lưc là sư sẵn sàng nỗ lưc, say mê làm việc nhằm đạt được
mục tiêu của tổ chức cũng như của bản thân người lao động.
Một số đặc điểm của động lưc lao động:
 Động lưc lao động luôn gắn liền với công việc, với tổ chức và với môi
trường làm việc cụ thể, không có động lưc chung chung không gắn với công việc cụ
thể nào.
 Động lưc lao động được thể hiện trong một công việc cụ thể mà họ đảm
nhận, trong thái độ của họ với tổ chức. Để tạo ra động lưc lao động, nhà quản trị cần
hiểu rõ công việc, môi trường làm việc, cũng như mối quan hệ của họ với tổ chức.
 Động lưc không phải là đặc điểm tính cách cá nhân. Nó không phải là cố

hữu
mà nó luôn luôn thay đổi tùy vào từng thời điểm. Chính đặc điểm này mà nhà quản
trị có thể can thiệp vào quá trình tạo động lưc lao động cho người lao động của
mình.
 Động lưc lao động mang tính tư nguyện. Người lao động có động lưc lao
động sẽ làm việc hết mình, làm việc một cách hăng say có chủ đích hoàn toàn tư
nguyện mà không hề cảm thấy phải chịu áp lưc hay sức ép nào. Động lưc lao động
là nguồn gốc dẫn đến tăng năng suất cá nhân và sản xuất kinh doanh có hiệu quả


10
trong điều kiện các nhân tố khác không đổi. Động lưc lao động tạo nên sức mạnh vô
hình bên trong con người thúc đẩy con người nỗ lưc làm việc hơn, hăng say làm
việc hơn. Nhưng động lưc lao động không phải là nhân tố quyết định để tăng năng
suất lao động và hiệu quả sản xuất kinh doanh, nâng cao kinh nghiệm và trình độ
chuyên môn của người lao động.
Trên thưc tế người lao động không có động lưc lao động họ vẫn có thể hoàn
thành công việc vì họ có trình độ, tay nghề và nhiệm vụ phải hoàn thành.…nhưng
hiệu quả công việc không phản ánh đúng khả năng của họ. Nếu người lao động mất
động lưc hoặc suy giảm động lưc thì lúc đó họ có thể không hoàn thành nhiệm vụ
của mình hoặc hoàn thành nhưng kết quả không cao đến một mức độ nào đó họ có
xu hướng ra khỏi tổ chức.
1.1.1.3. Mối quan hệ động cơ và động lực
Động cơ lao động và động lưc lao động có mối quan hệ chặt chẽ, khăng khít
với nhau. Động cơ đóng vai trò là tiền đề làm cơ sở cho động lưc phát triển, đồng
thời động lưc đóng vai trò củng cố, bổ sung cho động cơ của người lao động.
Động cơ là cái dẫn dắt con người trong quá trình tìm việc. Trong quá trình
thưc hiện công việc dưới sư tác động của nhiều yếu tố thì động lưc lao động có thể
xuất hiện. Như vậy nếu không có động cơ lao động thì cũng không thể có động lưc
lao động, đến lượt mình động lưc lao động lại có tác động ngược lại góp phần củng

cố, bổ sung động cơ lao động.
Nếu nhà quản lý biết rõ được động cơ lao động của người lao động thì họ sẽ
có thể tìm được biện pháp tạo động lưc cho người lao động.
1.1.2. Tạo động lực lao động
“Tạo động lưc được hiểu là hệ thống các chính sách, biện pháp, thủ thuật quản
lý tác động đến người lao động nhằm làm cho người lao động có động lưc trong
công việc”. (Th. S Bùi Anh Tuấn, 2003)
Mục đích của tạo động lưc là làm tăng khả năng làm việc, tăng năng suất, chất
lượng công việc và mang lại hạnh phúc cho người lao động.


11
Đối với tổ chức, mục tiêu sử dụng lao động là hiệu quả, năng suất và sư lâu
dài. Do vậy các tổ chức luôn đưa ra các biện pháp nhằm động viên khuyến khích
người lao động để họ nỗ lưc mang hết khả năng của mình ra làm việc và giữ họ gắn
bó lâu dài với tổ chức.
Đối với người lao động, quá trình lao động ở tổ chức luôn có hướng bị nhàm
chán, bị tác động bởi các yếu tố trong quan hệ lao động và quan hệ xã hội. Do vậy
tinh thần thái độ và tính tích cưc của họ có xu hướng giảm sút và tất yếu họ sẽ tìm
lối thoát là đi khỏi tổ chức. Để tác động làm cho người lao động luôn hăng hái, tích
cưc, có tinh thần trách nhiệm cao thì các tổ chức phải sử dụng đúng đắn các biện
pháp kích thích động lưc lao động.
Thật vậy, khi người lao động có động lưc làm việc thì sẽ tạo ra khả năng, tiềm
năng nâng cao năng suất lao động và hiệu quả công việc bởi kết quả thưc hiện công
việc của người lao động phụ thuộc vào động lưc của bản thân họ, vào khả năng của
người lao động và môi trường làm việc, phương tiện làm việc, điều kiện làm việc…
Trong thưc tế, khi người lao động không có động lưc họ vẫn có thể hoàn thành
nhiệm vụ nhưng nhà quản lý không chỉ muốn người lao động chỉ hoàn thành nhiệm
vụ mà họ muốn hơn nữa là người lao động còn phải hoàn thành nhiệm vụ một cách
vượt mức, một cách xuất sắc vì vậy mà các biện pháp tạo động lưc sẽ giúp nhà quản

lý thưc hiện được mục đích đó.
1.2. Sự cần thiết phải tạo động lực cho người lao động
1.2.1. Đối với người lao động
Tạo động lưc cho người lao động sẽ phát huy tính sáng tạo của người lao
động. Tiềm năng của người lao động vô cùng to lớn, chính người lao động sáng tạo
tất cả và làm chủ quá trình lao động. Nhưng tiềm năng ấy vẫn chỉ là tiềm ẩn nếu
người quản lý không làm trỗi dậy tiềm năng ấy. Khi tiềm năng được đánh thức nó
chính là tài sản, là nguồn lưc vô cùng quý giá của tổ chức.
Tạo động lưc cho người lao động sẽ nâng cao tinh thần và thái độ làm việc của
người lao động. Khi tổ chức tạo động lưc cho người lao động tức là tổ chức đã
hướng mục tiêu của người lao động vào mục tiêu của tổ chức. Vì mục tiêu của mình


12
người lao động sẽ có tinh thần và thái độ hăng say làm việc họ sẽ cống hiến hết
mình cho công việc.
Tạo động lưc cho người lao động làm tăng sư gắn bó của người lao động với
công việc với tổ chức.
Tạo động lưc cho người lao động làm tăng năng suất lao động cá nhân từ đó
tăng lương tăng thu nhập đáp ứng nhu cầu vật chất cho người lao động.
1.2.2. Đối với tổ chức
Tạo động lưc lao động làm tăng năng suất lao động của tổ chức từ đó tăng sản
lượng, tiết kiệm chi phí, hạ giá thành sản phẩm quyết định cho sư phát triển của tổ
chức.
Tạo động lưc lao động là biện pháp tốt nhất để hình thành nên đội ngũ lao
động giỏi có tâm huyết đồng thời để tổ chức thu hút và gìn giữ nhân tài.
Tạo động lưc để nâng cao uy tín và hình ảnh của tổ chức trên thị trường.
Với mỗi tổ chức tùy vào đặc điểm lao động và đặc điểm khác nhau về sản
phẩm mà họ có những chính sách khác nhau để tạo động lưc cho người lao động.
Chính những cách khác nhau để tạo động lưc cho người lao động tạo nên hình ảnh

khác nhau của tổ chức trên thị trường.
1.3. Các học thuyết tạo động lực trong lao động
Có nhiều học thuyết về động lưc trong lao động cho thấy có nhiều cách tiếp
cận khác nhau về tạo động lưc. Tuy nhiên, tất cả các học thuyết đều có một kết luận
chung là: việc tăng cường động lưc đối với người lao động sẽ dẫn đến nâng cao
thành tích lao động và các thắng lợi lớn hơn của tổ chức. Dưới đây là một số học
thuyết cơ bản về tạo động lưc.
1.3.1. Hệ thống thứ bậc nhu cầu của A. Maslow
Maslow (1943) cho rằng: con người có rất nhiều nhu cầu khác nhau cần được
thỏa mãn. Ông chia nhu cầu đó thành 5 nhóm nhu cầu theo bậc thang từ thấp đến
cao là: nhu cầu sinh lý, nhu cầu an toàn, nhu cầu xã hội, nhu cầu được tôn trọng,
nhu cầu tư hoàn thiện mình.


13

Nhu
cầu tự
khẳng định
Nhu cầu được tôn trọng

Nhu cầu về xã hội

Nhu cầu an toàn

Nhu cầu sinh lý

Sơ đồ 1.1: Hệ thống thứ bậc nhu cầu của Maslow
(Nguồn: Giáo trình Quản trị Nhân lực, NXB Lao động Xã hội, Hà Nội, PGS.TS Lê
Thanh Hà)

 Các nhu cầu sinh lý: là các đòi hỏi về vật chất nhằm đảm bảo sư tồn tại và
phát triển của con người. Đó là nhu cầu về ăn, mặc, ở, đi lại…Đây là nhu cầu đầu
tiên đảm bảo sư sinh tồn cho mỗi cá nhân, vì vậy nó trở thành động lưc mạnh mẽ
cho hoạt động xã hội.
 Nhu cầu an toàn (nhu cầu an ninh): là nhu cầu được bình an, ổn định trong
cuộc sống như: an ninh, y tế, bảo hiểm xã hội, bảo trợ xã hội …
 Nhu cầu xã hội (nhu cầu giao tiếp): là nhu cầu giao tiếp xã hội để mỗi cá
nhân thể hiện vị trí, vị thế, vai trò xã hội của mình. Vì vậy nhu cầu xã hội phát ra
dưới dạng sư hội nhập cuộc sống, đó là sư kết bạn, sư hòa nhập mỗi cá nhân vào
mỗi cộng đồng, sư đảm bảo các nhu cầu về niềm tin, lý tưởng và giá trị xã hội.


Nhu cầu tôn trọng: là những đòi hỏi mình nhận biết về người khác và người

khác nhận biết về mình. Hai động cơ có liên quan tới nhu cầu tôn trọng là quyền lưc
và uy tín. Quyền lưc thể hiện khả năng chi phối được người khác trong họat động


14
xã hội. Uy tín là khả năng thu phục được người khác thông qua hành vi và hành
động của mình.
 Nhu cầu tư khẳng định: là những đòi hỏi của cá nhân đối với những vấn đề
có liên quan đến khả năng trong việc bộc lộ vai trò của mình trong xã hội. Thể hiện
nhu cầu này là năng lưc và thành tích. Năng lưc là tổng thể những thuộc tính độc
đáo của cá nhân phù hợp với nhu cầu đặc trưng của một hoạt động nhất định , đảm
bảo việc hoàn thành có kết quả cao trong lĩnh vưc hoạt động đó. Thành tích là kết
quả của mỗi cá nhân trong việc bộc lộ năng lưc hoạt động của mình.
Theo Maslow những nhu cầu ở mức thấp sẽ phải được thỏa mãn trước khi xuất
hiện nhu cầu của người lao động ở mức cao hơn. Không có một nhu cầu nào có thể
được thỏa mãn hoàn toàn, nhưng một nhu cầu được thỏa mãn về cơ bản thì không

còn có ý nghĩa tạo ra động lưc nữa. Để tạo động lưc cho nhân viên người quản lý
cần phải hiểu nhân viên đó đang ở đâu trong hệ thống thứ bậc nhu cầu và cần phải
biết tạo ra nhu cầu mới từ đó hướng vào sư thỏa mãn nhu cầu ở thứ bậc đó.
1.3.2. Học thuyết tăng cường tích cực của Skinner
Học thuyết cho rằng hành vi người lao động sẽ lặp lại với các hoạt động đó
cho tổ chức nếu họ nhận được các giá trị tích cưc (hoặc thưởng) và ngược lại các
hành vi đó sẽ giảm đi nếu họ không nhận được các giá trị tích cưc (hoặc phạt). Điều
này thưc sư hiệu quả khi mà khoảng cách thời gian giữa thời điểm xảy ra hành vi
của người lao động và thời điểm tiến hành thưởng phạt của tổ chức phải ngắn nhất.
Để tạo động lưc lao động người quản lý cần quan tâm đến các thành tích tốt và
thưởng cho các thành tích đó. Sư nhấn mạnh các hình thức thưởng sẽ đem lại hiệu
quả cao hơn sư nhấn mạnh các hình thức phạt.
1.3.3. Học thuyết kỳ vọng của Victor Vroom
Vroom (1964) cho rằng cố gắng của người lao động để có được kết quả làm
việc tốt. Kết quả này sẽ đem đến những phần thưởng họ nhận được. Phần thưởng
này có thể mang đến cả hai mặt tích cưc và tiêu cưc. Thưởng sẽ là tích cưc nếu họ
động viên được người lao động và ngược lại thưởng sẽ là tiêu cưc nếu như phẩn
thưởng đó được xem là không động viên được người lao động. Người quản lý cần


Xem Thêm

×