Tải bản đầy đủ (.pdf) (618 trang)

Eline vere

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (1.94 MB, 618 trang )


TheProjectGutenbergEBookofElineVere,byLouisCouperus

ThiseBookisfortheuseofanyoneanywhereatnocostandwith
almostnorestrictionswhatsoever.Youmaycopyit,giveitawayor
re-useitunderthetermsoftheProjectGutenbergLicenseincluded
withthiseBookoronlineatwww.gutenberg.org

Title:ElineVere
EenHaagscheroman

Author:LouisCouperus

ReleaseDate:October17,2006[EBook#19563]
LastUpdated:March24,2018

Language:Dutch

***STARTOFTHISPROJECTGUTENBERGEBOOKELINEVERE***

ProducedbyJeroenHellingmanandtheOnlineDistributed
ProofreadingTeamathttp://www.pgdp.net/


ElineVere
Aanmijnvriend
GerritJäger

LouisCouperus

ElineVere


EenHaagscheRoman

Achtstedruk
Amsterdam
P.N.vanKampen&Zoon



HOOFDSTUKI.

I.
Menverdrongzichinde,totkleedkameringerichte,eetzaal.Vooreenpsyché
stondFrédériqueVanErlevoort,metloshangendeharen,zeerbleekondereen
dunnelaagpoudre-de-riz,dewenkbrauwenalsdooreenenkelepenseelstreek
zwartergetint.
—Haastjedantoch,Paul!Wekomennietklaar!zeideze,eenweinig
ongeduldig,meteenblikopdependule.
VoorhaarknieldePaulVanRaat,enzijnvingersplooideneenlangen,ijlen
sluier,vangoudenkarmozijn,alseendraperieomhaarmiddel.Destofwolkte
ophetrozefondvanhaaronderkleed;haarhalsenarmenwaren,sneeuwwitvan
develoutine,vrijgelatenenflonkerdenindenglansvan,doorelkander
gestrengelde,snoerenenketenen.
—O,wateentocht!Hoûtochdedeurdicht,Dien!gildePauleenoudemeidna,
diebevrachtmeteenigejaponnen,dekamerverliet.Doordeopengelatendeur
zagmengasten,gerokteheerenenlichtgekleededames;zijbegavenzichlangs
dearalia’senpalmenvandencorridornaardegrootesuite;zijglimlachtenom
deoudemeidenwierpeneensteelschenbliknaarbinnen.
Allenschaterdenomdieverrassing,dienblikachterdecoulisses;alleen
Frédériquebleefernstig,inhetbewustzijn,datzijdewaardigheideenerantieke
vorstinhadoptehouden.



—Haastjetoch,Paul!sprakzij,bijnasmeekend.Hetisaloverhalfnegen!
—Ja,ja,Freddy,weesmaarnietbang,jebentalklaar!antwoorddehij,enhandig
schiktehijeenigejuweelentusschendegazigeplooienharerdraperie.
—Klaar?vroegenMarieenLiliVerstraeten,uitdekamerkomende,waarde
estradewasopgeslagen:eengeheimzinnigeverhevenheid,alsuitgewischtineen
halfduister.
—Klaar!antwoorddePaul.Ennu,alsjeblieftkalmte!vervolgdehij,terwijlhij
zijnstemverhiefengebiedendinhetrondzag.
Devermaningwasnoodig.Dedriejongens,devijfmeiden,diealskameniers
dienstdeden,liepeninhet,metallerleiaccessoiresopgevulde,vertrekelkaârin
denweg,lachende,gillende,degrootstewanordeveroorzakend.Tevergeefs
poogdeLilieengoudenbordpapierenlieruitdehandentereddenvanden
twaalfjarigenzoondeshuizes,terwijldebeidebengelsvannevenophetpunt
warentegeneengrootwitkruisaanteklimmen,dat,ineenhoekderkamer
geplaatst,onderhunaanvallenreedswankelde,
—Wegvandatkruis,JanenKarel!Geefdielierop,andereJan!bruldePaul.
Zorgdaartocheenbeetjevoor,Marie,ennu ….BetenDienhier,Betmetde
lamp;Dienbijdedeur;deanderenweg!Erisgeenplaatsmeer;kijkeninden
tuinaanhetraamvandegrootezaal;daarziejeallesprachtig,uitdeverte ….
Kom,Freddy,voorzichtig,hierisjesleep ….
—Jevergeetmijnkroon ….
—Diezalikjeopzetten,alsjegepozeerdbent.Kom,allons.
Dedrieverbannenmeidenhaasttenzichwegtekomen,dejongenshurktenneêr
ineenhoekdertooneelkamer,waarzijnietdoorhetpubliekgezienkonden
worden,enPaulhielpFreddydeestradebeklimmen.


II.

Marie,nogevenalsLilinietgedrapeerd,sprakdoorhetgeslotenraam,metden
vuurwerker,dieindenbesneeuwdentuin,ineendikkenduffel,wachtteomhet
Bengaalschlichtaftesteken.Eengrootereflectorwasdoorhetvensteralseen
bleeke,lichtloozezonzichtbaar.
—Eerstwit,dangroen,danrood!riepMarie,terwijldevuurwerkerknikte.
Dekamerwasdonker,slechtsverlichtdoordelamp,dieBetvasthield,terwijl
Dienbijdeporte-briséeder,nuverlaten,kleedkamerstond.
—Voorzichtig,Freddy,voorzichtig!sprakPaul.
Frédériquelietzichzeerbehoedzaamindekussensvanhetrustbedneêr;Paul
schiktehaardraperieën,haarkettingen,heurharen,haardiadeem,enstrooide
hierendaareenbloem.
—Ishetzoogoed?vroegzijmetbevendestem,eene,vantevorenbestudeerde
pozeaannemende.
—Jebentomtestelen,prachtig;nuMarie,Lilihier!
Liliwierpzichopdengrond,Marievlijdezichtegendebank,methethoofdaan
Frédérique’svoeten.VlugdrapeerdePaulbeidemeisjeinkleurigechâles,
sluiers,strengeldesnoerenomhaararmen,inheurharen.
—MarieenLili,wanhopigkijken!meerwringenjearmen,Lili!Inwanhoop,
meerinwanhoop!Freddy,jijmeersmachten,jeoogenomhoog,injemondiets
treurigs.
—Zoo?
Marieschaterde.


—Ja,zoo!Zooishetbeter;stilnu,Marie,allesklaar?
—Klaar!sprakMarie.
Paulschiktenogiets,eenplooi,eenbloem,inwantrouwen,ofallesgereedzoû
zijn.
—Kom,numaarbeginnen!sprakLili,diezeerongemakkelijklag.
—Bet,brengdelampweg;Dien,dedeurdicht,endanbeidenhier,elkaaneen

kantvandeporte-brisée!
Ditgebeurde,enzijbevondenzichallenmetkloppendeharteninhetpikdonker,
terwijlPaulaanhetvenstertikte,omzichdaarnabijdejongensindenhoekte
voegen.
LangzaamenweifelendontvlamdehetBengaalschelichttegendenreflectoraan,
deporte-briséeschoofstatigopen,eenhellewittegloedverheerlijktehettableau.

III.
Glimlachendenbeleefd,terwijldegesprekkeneensklapsineenmurmelend
gegonsovergingen,drongenzichdegastenindegrootesuiteendeserreeen
weinignaarvoren,verblinddooreenzeevankleurenenlicht.Heerenwekenuit
vooreenpaarlachendemeisjes;opdenachtergrondderzaalklommen
jongeliedenopstoelen,ombetertezien.
—„LamortdeCléopâtre!”lasBetsyVanRaataanmevrouwVanErlevoortvoor,
diehaarhetprogrammahadgereikt.
—Prachtig,magnifique!hoordemenvanallezijden.
IndenwittengloedvanhetlichtscheenhetoudeEgypteherschapentezijn.
Tusschenweelderigedraperieënzagmenietsalseenoazedoorschemeren,een
blauwelucht,eenpaarpyramiden,eenpalmengroep.Ophaardoorsfinxen


getorsterustbanklagKleopatra,overgolfddooreenvloedvanlokken,dendood
reedsnabij,terwijlzicheenadderomheurarmkronkelde.Tweeslavinnen
wrongenzichinwanhoopaanhaarvoeten.Debontedroomeeneroriëntalische
prachtvanenkeleseconden,depoëziederoudheidvoorkortewijlenherlevend,
onderdeblikkeneenermodernesoirée.
—DatisFreddy!sprakBetsy;beeldig,obeeldig!enzijweesmevrouwVan
Erlevoort,wiealdieweeldeeenweinigvooroogenschemerde,destervende
vorstinaan.Nuechterherkendedemoederhaareigenedochterinhetbevallige,
onbewegelijkebeeld,gindsvoorhaar.

—EndatisMarie,endieandere,o,datisLili,onherkenbaar!Wateenprachtige
costumes,wateenmoeite!Zietu,diedraperievanLili,datvioletmetzilver,heb
ikhunnoggeleend.
—Hoedoenzehet!murmeldedeoudedame.
Dewittegloedvanhetlichtweifelde,dedeurenschovendicht.
—Prachtig,tante,prachtig!riepBetsytotmevrouwVerstraeten,degastvrouw,
diehaarvoorbijging.
Tweemalenherhaaldezichdedroom,eerstinzeegroenenglans,daarnain
vuurroodengloed.OnbewegelijklagFreddymetdenadder,enalleenLili
sidderdeinhaargewrongenpoze.Paulzagmeteenstralendgezichtuitzijnhoek
toe;alleswasgoed.
—WatligtdieFreddystil!Enalleszoorijkentochnietoverladen!Ietsalseen
schilderijvanMakart!sprakBetsy,haarveerenwaaierontplooiend.
—Defreuleuwdochterisalheelgauwlevensmoê,mevrouw!lispeldedejonge
DeWoudeVanBergh,zichtotmevrouwVanErlevoort,demamavanFreddy,
buigende.


IV.
NadederdeherhalingvandendroomgingmevrouwVerstraeteninde
kleedkamer.ZijvonderFrédériqueenLili,schaterendbezigzichvanharen
Egyptischendosteontdoen,zoekendenaardetalloozespelden,tusschenelke
vouw.PaulenMarie,ophoogetrappen,bijgelichtdoortweedermeiden,rukten
Kleopatra’sboudoiruiteen.Dienbeijverdezichneêrgeworpendraperieënen
afgegledenkettingenopterapen.Dedriejongensroldenopeenmatrasover
elkaâr.
—Washetmooi,mama?vroegLili.
—Washetmooi,mevrouw?riepFrédériquetegelijkertijd.
—Prachtigmooi!Zehaddenhetnogeenswillenzien.
—Nogeens!Ikbennualhalfdood!riepLili,enzijlietzichkwijnend,met

gelokenoogen,ineenfauteuilneêr,terwijlzeereengrootenbundelvan
afgooide.Dienwerdwanhopig:zóozouzijnooitaaneeneindkomen.
—Lili,rustdantoch!riepPaul,bovenopzijntrap,haaruitdeanderekamertoe;
jekrijgtnuzooeenvermoeiendepoze.Tante,zegtutochaanLili,datzemoet
rusten!enhijwierpeenigebontetapijtenvandekoordenaf,waaroverzij
geplooidhingen.Diengingaanhetopvouwen.
—Dien,wittelakensenwittetulle!riepMarie.Dienhoordeverkeerdenbracht
verkeerdaan.
Iedersprak,iederbevalenvroeg;degrootstewanordebegonteontstaan.Paul
roerdezichinwanhoop,zonderbegrepenteworden,opdehoogstetredevande
trap.
—Ikkannietmeer!sprakhij,neêrhurkendenwoedend.Ikmoetookallesalleen
doen!


MevrouwVerstraetenwas,naPaulsverzoekaanLiliherhaaldtehebben,
vertrokkenomdenknechtstezeggen,datdejongeartistennietvergeten
mochtenworden.Deeerstenkwamendusweldrabinnen,metgrootebladenvol
glazenwijnenlimonade,gebakensandwiches.Dewanordesteegtentop.De
driejongenslietenzichbedienenophunmatras,waarovereenderJanneneen
stroomorgeadegoot.ToenstortteMarieophenineenwoedevanwoordentoe,
enzijtrokmetDiendematrasonderhenweg,naardeanderekamer.
—Frédérique,helpdantocheensaandenachtergrond!riepPaul,steedsgehurkt,
enmeteeneverwijtendestem.Hijhadhetreedsopgegevenmeesterteblijven
overdedriejongens,dienuechterdooroudeDienbuitelendengillenduitde
kamerwerdenverdreven.Hetwerdeenweinigrustiger,iederwasechterbezig,
behalveLili.
—Wateenrommel!sprakzijbinnensmonds;enzijborsteldezittendheureharen
uit,golvendenaschblond,omdaarnavaneengrootenkwasteensneeuwvan
poederophaararmentedoenvallen.

Dienkwamterug,ademloos,enhethoofdschuddendemeteengoedigen
glimlach.
—Dien,wittelakensentulle,gauw!riepenFreddy,MarieenPaultegelijkertijd.
Paulwasvanzijntrapafgeklommen,hadhetgrootewittekruis,waaronderhij
bijkansbezweek,opdeestradegeplaatstenvlijdedematrasentalvankussens
aanhetvoetstuk.
—Dien,wittelakensentulle,alletulleengaas,dateris!EnDienbrachthetaan,
metdeanderemeiden,wit,alleswit.

V.
MevrouwVerstraetenwasnaasthaarnicht,BetsyvanRaat,gaanzitten.Zijwas
gehuwdmetdenouderenbroêrvanPaul.


—Jammer,datElinenietisgekomen;ikhadophaargerekend,omdelange
pauzesmetwatmuziekaantevullen.Zezingtzoolief.
—Zewaswaarlijknietwel,tante.Ubegrijpt,hoe’thaarspijt,oomsverjaardag
niettekunnenmeêvieren.
—Watheeftze?
—Ach,ikweetniet,zewaszenuwachtig,geloofik.
—Zemoetheuschnietzootoegevenaandiebuien.Meteenbeetjeenergiekom
jedienervoziteitwelteboven.
—Uweethet,tante,hetisdeziektevanhetjongeregeslacht!zeideBetsy,met
ietsalseentreurigenglimlach.
MevrouwVerstraetenzuchtte,enschuddetoestemmendhethoofd.
—A-propos,hernamzij.Demeisjeszullenmorgenavondzekertemoêzijnom
naardeoperategaan.Zoûjemisschienonzelogewillenhebben?
Betsybedachtzicheven.
—Ikhebmorgeneendinertje,tante,maartochwilikdelogeheelgaarne
hebben.AlleendeFerelijnsenEmilieenGeorgeskomen,maardeFerelijns

wildenvroegweggaan,omdatdekleineDoraweêrnietwelisgeweest,endan
zoûikmetEmilieenGeorgeseenactekunnengaanhooren.
—Nu,datisdanafgesproken.Ikzaljedekaartjessturen!sprakmevrouw
Verstraeten,enstondop.
OokBetsystondop.GeorgesDeWoudeVanBerghwildehaarjuistaanspreken,
maarzijdeed,alsofzijhemnietzag.Zijvondhemvanavondonverdragelijk;
reedstweemaalhadhijhaaraangesprokenenbeidemalenhetzelfdegezegd,iets
overdetableaux.Gedecideerd,hijhadgeenconversatie.Morgenavondzoûzij
hemookalmoetengenieten.Tanteslogewaseenuitkomst ….Haarmanstondin
deserremeteengroepheeren,denheerVerstraeten,denheerHovel,Ottoen
EtienneVanErlevoort,diedrukredeneerden,enhijluisterdetoe,metzijngroot
diklichaamdebladereneenerpalmverdrukkend,eenietwatdommenlachop


zijngoediggelaat.Ookhijergerdehaar;zijvondhemarchi-vervelend,eneen
rokstondhemzooslecht,nietschic!Inzijnduffelzaghijertenminsteflinkuit!
Enzijvondgelegenheideventothemtezeggen:
—Spreektocheensiemandaan,Henk.Jestaataldenheelentijdindienhoek.
Circuleereenseenbeetje;jezieterzoouit,netofjejeverveelt ….Jedaszit
scheef.
Hijstotterdeietsentastteaanzijnhals.Zijechterkeerdezichomenwasweldra
temiddenvaneenluidruchtigtroepje,datzichomfreuleDeWoudegeschaard
had.ZelfsdemelancholiekemevrouwVanRijssel,Freddy’szuster,hadzicher
bijgevoegd.EmilieDeWoudewasongehuwdendroeghaaracht-en-dertigjaren
meteenbenijdenswaardigenlevenslust;haaraangenaam,opgewektgelaat
maakteeenallerinnemendstenindruk.Zijgeleekophaarveeljongerenbroêr
Georges,maarhadietsjoviaals,datzeerafstaktegenzijngemaniereerde
stijfheid.
UitgelatenvroolijkhadEmilieeenkleinenkring,toegeloktdoordekomische
voordrachthareranecdoten,omzichverzameld.Zijwasjuistbezigteverhalen,

hoezeverledenopdebevrorensneeuwgevallenwasvoordevoetenvaneen
heer,diehaaronbeweeglijkhadstaanaankijken,inplaatsvanhaaroptebeuren.
—Verbeeldje,mijnmoflinks,mijnhoedrechts,ikinhetmidden,endaarstond
hij,metopenmond,naarmetekijken ….

VI.
Erklonkeenbelletje;Emiliestaaktehaarverhaalenvlooguithaarauditorium
weg,omnaarvorentekomen.Menverdrongzichvoorde,zichopschuivende,
porte-brisée.
—Ikkannietszien!sprakEmilie,zichophaarteenenverheffend.


—Komtuhieropmijnstoel,freule!riep,achterhaareenjongmeisje,dat,ineen
crêmetoiletje,bovendeanderenuitstak.
—Jebenteendot,Toos,heerlijk!Ikkom.Magikevenpasseeren,mevrouwVan
derStoor;uwdochterredtmeuitdennood.
MevrouwVanderStoor,eendame,dieonderpseudoniemgedichtenschreef,
weekbitsglimlachenduit.ZijwaseenweiniggefroisseerddoorEmilie’ssansgêne,zijzelvedeedgeenpogingombetertezien.
EmilieenCateauVanderStoorstondenweldrasamenopeenstoel,elkanderom
hetmiddelvasthoudend.
—O,watmooi!riepEmilie,enzijwerdstilvanwatzijzag.Uitdebareneener
schuimendezeevangaasverreeseenruw,alsuitwitmarmergehouwenkruis,
waaraaneenslankewittevrouwzichindoodsgevaarvastklampte,terwijlhaar
voetendooreentullegolfwerdenoversproeid.Enhaarvingerenwrongenzich
krampachtigvastaandeRotsderEeuwen.
—HetisLili!hoordemenhierendaar.
—WatisdieLilielegant!fluisterdeEmilietotCateau.Maarhoezoûzedaarzoo
hangen!Hoehoudzehetuit!
—Zeligtheelemaalinkussens,maarhetistochergvermoeiend,zeideToos.Je
zietnatuurlijknietsvandiekussens,freule.

—Natuurlijkniet!Hetisheelmooi,ikhebnooitzooietspoëtischgezien ….Zeg
eens,Toos,ikdachtdatjemeêzoûdoen?
—Jafreule,maaralleeninhetlaatstetableaumetEtienneVanErlevoort.Nu
moetiklangzamerhandweg,ommijtegaanverkleeden.
Zijwiptevanhaarstoel.Hetlichtweifelde,dedeurenschovendicht.Eenlicht
applausklaptealsopongelijkehandslagendoordezaal.Maarweldraherhaalde
zichhetwittevizioenvanschuimendgaas,eneenengelboogzichmet
roerendenblikoverdenbreedenarmvanhetkruis,omdebezwekene,dienu
metgelokenoogdaartegenlag,opteheffen.


Hetapplausweêrklonkkrachtiger.
—Mariekanzichnatuurlijkweêrnieternstighouden!sprakEmilie,haarhoofd
schuddend.Zeschaterthetstraksuit.
Werkelijktrildeerietszeerongepastspotachtigsomhetfijnemondjevanden
engel,terwijlzijnroerendeblikeenigszinskomiekwerdondereenpaar
zenuwachtigopgetrokkenwenkbrauwen.

VII.
Hoewelmenhetdenartistenaanzag,datzijmoêwaren,daarniemandzich
onbewegelijkhield,werdhetlaatstetableaumettalvantoejuichingen
ontvangen.Viermaal,vijfmaalmoesthetherhaaldworden.Hetwaseene
allegorischevoorstellingderVijfZinnen,voorgestelddoordevierjongemeisjes,
rijkgedrapeerdinzwarestoffen,—goud-enzilverlaken,brokaatenhermelijn—
endoorEtienne,denjongstenbroêrvanFrédérique,dieineenminstreelgewaad
hetGehoorvoorstelde.
Hetwasnugedaan.
Metdelangepauzes,diedeartistenzichveroorloofdhadden,washettweeuren
geworden,endeheerenmevrouwVerstraetenontvingendedankbetuigingender
gasten,dieafscheidnamen.

—Blijftunogsoupeeren,metCateau?zeidemevrouwVerstraetenzachtjestot
mevrouwVanderStoor.Heelfamiliaar.
MevrouwVanderStoorvondechter,dathettelaatzoûworden;zijwildealleen
nogophaardochterwachten.
Deartistenhaddenzichzoospoedigmogelijkverkleedentradendezaalbinnen,
waarzijnogvandelaatstegasteneenigecomplimentenoverspelensmaak
opvingen.Emiliehadzichbijdienzegevierendenintochtaandepianogezet,en


ontbeukteerdeakkoordeneenerfanfareaan.Zijbleefalsintiemehuisvriendin
metVanRaatenBetsysoupeeren.
—Morgenkomjetoch,nietwaar,Toos;morgenmiddag,omtweeuur,komtde
fotograaf!riepMarie.
HetwasdanDonderdag,maarCateauzounietnaarschoolgaan,omuitte
slapen,enomtweeuurzouzijkomen.
Afgetobdvielendeartistenneêrindegemakkelijkestoelenderruimeserre,
waareenkoudsouperverscheen,eenkalkoen,slâ,eentaart,champagne.
—Watwashetmooist?Watwashetmooist?riepenzijallen.
Eneeniedersopiniewerdgewiktengewogen,bestredenentoegejuicht,onder
eenalgemeengerammelvanborden,geklettervanvorkenenlepels,geklinkvan
glazen,volenspoedigleêg.


HOOFDSTUKII.

I.
OmhalfdriekeerdendeVanRaatsvanhetsouperterugnaarhetNassauplein.
Hunhuiswasstil,deknechtendemeidenwarennaarbed.TerwijlHenkzijn
sleutelindenzakstak,endenboutdwarsvoordehuisdeurlichtte,steldeBetsy
zichonwillekeurighaarslapendenjongenvoor,roze,metgeslotenvuistjes,in

zijnwitbedje.Zijnamdebougie,vandenpijlerdertrap,engingnaarboven;hij
metzijncourantendeeetkamerin.Hetgasbranddeer,schemerflauw,een
verkleindewaaiervlam.
Zooookinhaarkleedkamer.Zijdraaidedekraanopenwaardoorzichhetlicht
sneluitbreidde,entrokhaarbontenrotondevandeschouders.Indenkleinen
haardwrongzichstuiptrekkendeenvurigetong,alsvaneenheraldischenleeuw.
Erzweefdedoorhetvertrekietsalsdelauwheidvaneenwarmbad,vermengd
metdenzoetengeurvanViolettesdeParme.Evenzagzijindeaangrenzende
donkerekamernaarhetwittebedvanhaarkindom,begonzichtoen,zuchtende,
teontkleedenenlietdekantenjapon,alseenwolkvanzwart,haarheupen
afglijden.Dedeurwerdgeopend,enElinekwam,eenweinigbleek,binnen,in
eenwitflanellenpeignoir,metloshangendhaar.
—ZooElly,nognietnaarbed?
—Neen;ik ….hebwatzittenlezen.Hebjejegeamuzeerd?
—Ozeker,hetwasalleraardigst.Ikwoualleen,datHenknietzooondragelijk


vervelendwas.Hijzegtgeenstomwoord,enzitmetzijnbêtegezichtaanzijn
horlogekettingtemorrelen,totzegaanwhisten,indepauzen.
EenigszinsdriftigzetteBetsydeneenenvoetachterdenanderen,enschopteeen
schoentjeuit,vangoudleêr,metkralen.
Elinerektezich,kwijnend.
—HebjegezegdaanmevrouwVerstraeten,datikongesteldwas?
—Ja,maarzusje,jeweet,alsik’savondsthuiskom,verlangiknaarmijnbed.
Morgenderest,vindtjeniet?
Elinewist,dathaarzuster,’savondsthuiskomende,ofzijzichgeamuzeerdhad
ofniet,immerineenlichtkorzeligestemmingwas,eenergernis,veroorzaakt
doordenlustzichzoospoedigmogelijkteontkleeden.
TochhadElineevendenaandrangmeteenbitswoordteantwoorden,maar
gevoeldeoogenblikkelijkdaaroperzichteloomenontzenuwdvoor.Zijroerde

zachtmetdelippenBetsy’swangaan,enliethaarhoofd,geheelonwillekeurig,
opdenschouderharerzusterneêr,ineenonbedwingbaarverlangennaar
teederheid.
—Benjeheuschziek,hè,of ….?
—Neen.Alleeneenbeetje ….eenbeetjelui ….Adieu.
—Slaaplekker.
Elineging,loomenbevalliginhaarwittenpeignoir.Betsyraaptedenkanten
japonop,enontkleeddezichverder.

II.
IndegangkreegElinehetonbewustegevoelvanbuitendedeurgezettezijn,dat


haar,zeervaag,onaangenaamaandeed.Dengeheelenavond,toegevendeaaneen
grilvanloomheidenverveling,hadzijalleengezeten,enlangdurige
eenzaamheiddeedhaarspoedigmelancholiekworden,ennaareenschertsend
woordenhetbijzijnvananderenverlangen.Besluiteloosbleefzijeenoogenblik
inhetdonkerstaan,enging,inharebehoeftenaareenigeaanspraak,tastendede
trapaf,deeetkamerbinnen.
Henkhadzijnrokopdebankneêrgegooid,enstondzich,investen
hemdsmouwen,zijntraditioneelengrogklaartemaken.Heetewasemwolktehet
glasuit,terwijlhijdenketelweêropdevuurstoofplaatste.
—Zoomeisje!groettehijmetzijnjovialestem,eninnemendegoedmoedigheid
speeldeinzijnsoezige,blauwgrijzeoogenenomzijnzwaarenblond
bekneveldenmond.Hebjejenietergverveeld,zoogeheelverlaten?
—Weleenbeetje.Misschienjijnogmeer?vroegzij,hembehaagziek
toelachend.
—Ik?Welneen.Integendeel,detableauxwarenheelaardig.Wijdzijnebeenen
uit-eenzettende,slurptehijbehagelijkaanzijngloeiendengrog.
—Isdepeuterstilgeweest?

—Ja.Hijisnietwakkergeworden.Blijfjenogop?
—Evendecouranteninzien.Maarwaarombenjijnognietnaarkooi?
—Ach ….zoomaar ….
Zijrektezichweerkwijnendvoordenspiegel,enwondzich,metopgeheven
armen,hetloshangendehaartoteeneglanzendbruinewrong.Zijgevoeldeeene
behoeftehemveelenvertrouwelijkteverhalen,zochtnaariets,maarvondin
hareleêge,verdroomdegedachtegeenenkelonderwerp,geenenkelegrief.Zij
wasgaarneintranenlosgebarsten,indeovermaateener,nietaltescherp
vlijmende,smart,alleenomzijnezachte,zwarestemhaartehoorentroosten.
Maarzijvondnietsenbleefzichkwijnendrekken.
—Iserwat,hé?Hèmeisje?Komverteleens,iserwat?


Starendschuddezijhethoofdvanneen,Neenerwasniets.
—Nou,maarjekanhetmijgerustvertellen,hoor!
—Ach ….ikhebeenbeetjehetland.
—Waarover?
Zijkreundeevenineenebehaagziekepruilerij.
—Ach ….ikweetniet.Ikbenwatzenuwachtig,aldenheelendag.
Hijlachte,metzijnzachten,vollen,diepenlach.
—Jijmetjezenuwen!Kom,zusje,wordtnuweêrvroolijk,hé?Jebentzooeen
gezelligemeid,alsjewatvroolijkbent,jemoetjenietaandiebuienovergeven 
….
Hijgevoelde,datzijnewelsprekendheidniettoereikendewasomhaarditverder
tebetuigen,endusbesloothij,schertsend:
—Wiljeeengrogje,zus?
—Dankje ….Ja,eenslokuitjeglas.
Zijwenddezichtothem,enlachendeonderzijnblondeknevels,hiefhijhet
wasemendeglasaanharelippen.Toenzaghijdoordehalfgeslotenoogleden
eentraanglinsteren,dienzijtegenhield.Eneensklaps,alsbesloten,zettehijzijn

glasneêr,envattehaardehanden.
—Kom,meisje,verteleens,daariswat,eriswatgebeurdmetBetsy,of ….kom,
andersbenjezoovertrouwelijkmetme.
Enhijbliktehaarverwijtendtoemetzijnsoezigen,dommenblik,alsvaneen
goedigenNew-Foundlander.


III.
Toen,toenbarsttezijlos,en,doorsnikkenonderbroken,stroomdendeklachten
voort,schijnbaarzonderaanleidendeoorzaak,verteederdalszijwasgeworden
doorzijnestemenzijnoog.Hetwaseeneonhoudbarebehoeftezichteuiten.
Wathadzijaanhaarleven,voorwiewaszijeenigszinsvannut!Dehandenin
elkaârgewrongen,liepzijhetvertrekopenneêr,immerklagende,klagende.Het
zouhaarnietskunnenschelenbinneneenuurtesterven;alleswashaarhet
zelfde;alleendatdoellooze,nutteloozebestaan,zonderietswaaraanzijzichmet
haregeheelezielkonwijden,werdhaartezwaar.
Henkspraktegen,eenigszinsverlegenmetdescène,dietochnietsanderswas
daneenebekende,eenperiodiekterugkomendescène.HijpraatteoverBetsyen
Ben,hunjongen,overhemzelven;hijhadhetopdelippenhaartesprekenvan
eeneigenhuishouden,datdetoekomsthaarzoutoebeschikken,maarietsals
eenekiescheaarzelinghieldhemhiervanterug.Zij,opdezetegenwerpingen,
schuddehethoofd,eenboudeerendkindgelijk,dathetverlangdenietkrijgten
hetaangebodeneweigert,enwoestwierpzijopeenshaarhoofdtegenzijn
schouderensniktedaar,eenarmomzijndikkennekgeslingerd.Zooklaagdezij
voortmetlossamenhangendezinnen,inhaarnervoziteitgeprikkelddooreen
avondeenzaamgemijmerineenoverwarmekamer,steedsterugkomendeop
haardoelloosleven,datzijvoortsleeptealseenvervelendenlast,enerklonkiets
inharestemalsverweetzijditallesaanhem,aanHenk,aanhaarzwager.Hij,
zeerverlegen,ontroerddoordegeurigewarmtedieromhelzing,diehijtochniet
alteteedermochtbeantwoorden,verbrakdienhobbelendenstroomvan

gebrokenzinnenalleenmeteenpaarbanaletroostwoorden.
Langzaam,langzaamaan,opdenvollen,zachtentoonzijnerzwarestem,lietzij
haremelancholiewegwiegelen,alseenewemelingvanrozenbladerenopeen
vliet.
Eindelijkzweegzij,loosdeeenzucht,maarbleefmethaarhoofdopzijn
schouderrusten.Nuzijbedaarderwerd,vondhijhetgepast,zichwatbooste
makenoverhaaronverstand ….Wateenlariflangwasdattoch!Wateenonzin!
Watdrommels,wondzezichtochaltijdzooop ….
—Neen,Henk,waarlijk ….!begonze,enhiefhaarvochtigenbliktothem.


—Meisje,jezeurtmetjedoelloosleven,enaldatmooismeer.Waarhaaljetoch
diedingenvandaan?Wehoudenimmersallemaalvanje ….
En,bijdeherinneringzijneronuitgesprokengedachtevanzooeven,ginghij
voort:
—Eenjongemeid ….endanpratenvaneendoelloos ….Zus,jebentdol!
Toen,alsgekittelddoorzijnegedachte,enbovenalmeenende,datdefilozofie
genoeggeduurdhad,schuddehijhaaropeensmetschertsendewoestheidbij
heurarmen,enkneephaarindentreurendenmond.Lachendstribbeldezijtegen;
deuitbarstinghadinhaarietsalseenverbrokenevenwichthersteld.Toenbeiden
eenigeoogenblikkendaarnasamendetrapopgingen,moestzijeenschatergil
onderdrukken,daarhijhaarplotselingtildeendroeg,terwijlzij,bevreesd,dathij
zoudestruikelen,halfsmeekte,halfbeval:
—KomHenk,laatlos,hoor!Weesnunietzoodwaas,Henk,laatlos,Henk!


HOOFDSTUKIII.

I.
ElineVerewasdejongstederbeidezusters,donkerdervanhaarenoogen,

slanker,minderrijkvanvormen.Haarschaduwvolle,zwartbruineblik,bijde
geämberdebleekheidvanhaartintenhetkwijnendevansommigeheurer
gebaren,gavenhaarietsvaneenloomeodàliske,diedroomde.Dieschoonheid
verzorgdezijzeer,alseendierbaarjuweel,datmenlaatfonkelenenflonkeren,
endezeaanhoudendezorgdeedhaaralsverlievenopwatzijbevalligsaanzich
vond.Minutenlangkonzijzichspiegelen,glimlachendmetdefijnepuntvan
denroziggenageldenvingerdelijnvanwenkbrauwenwimperstreelend,zichde
oogledeneenweinigamandelvormigvertrekkende,ofheurebruineharenwoest
omzichheenwarrelende,indehoudingeenerschalkezingara.Haartoilet
verstrektehaareeneonophoudbaremoeite,eenvoortdurende,zeerernstige
overpeinzing,waarbijzichlichtekleurenmetsierlijkevormenharmonieerden
tusschenhetemailachtigetintelenvansatijnenhetinwarmeschakeeringen
wisselenvanpeluche,omwolktdooreeneapotheozevantulleengaas,
mousselineenkant.Delichtedruppel,trillendeonderdefacettenvanden
brillantaanhaarringvinger,wekte,metdenverwelkendengeurvaneensachet,
eeneaangenamegewaarwordingvanfijneweelde,ietszeervrouwelijksen
weeksinhaarop.


II.
Eenigszinsdroomerigenromantischvannatuurdachtzijzichsoms,inloome
buien,metzekerenwellust,harekinderjarenterug,enstapeldezijallerleikleine
heugenissenuitdientijdopelkaâr,alsdierbarereliquieën.Danverfrischteen
verfraaidezij,willensenwetens,dieverflauwdeheugenissenmetidealistischteêretint.Vantijdtottijdzichzewedervoordengeestroepend,vergatzijwat
historisch,watfantastischeraanwas,enkon,metstelligezekerheid,deeeneof
anderenietigeepizodevanvroegerdagen,aldusgepoëtizeerd,verhalen.Betsy,
metpractischenwaarheidszin,dongaanstonds,ofzijerzekervanwasofniet,op
alles,watslechtsnaarverheerlijkingzweemde,af,enEline,ineenebehagelijke
melancholie,onderscheiddemeestal,nazulketerechtwijzingen,zooweldeeerste
kiem,alsdelaterefantastischebloemharervoorstelling.

Zijherinnerdezichhaarvader,eenschilder,eenfijn-artistiekengeest,zonder
krachttotscheppen,zeerjeugdiggehuwdmeteenoudere,hemoverheerschende
vrouw,zichgedruktgevoelendeonderdieheerschzucht,terwijlzijnfijnbezenuwdgestel,gelijkeenedelsnaarspeeltuig,getrildhadonderhaarteruwe
beroering,zooalsdatvanElinenusomtijdstrildeonderdiederzuster.Zij
herinnerdezichdienvader,metzijntintalsvergeeldivoorenzijnebloedelooze
doorschijnendevingers,lusteloosenloomneêrliggende,zichindegeestkracht
zijnsdenkensplannenvangrootewerkenscheppend,endievanzichwerpendna
eeneerstepenseelstreek.Zijwaseenigszinszijnekleinevertrouwelinggeweest
enzijnkrachteloosgeniehadinhaaroogendevluchtgenomenvandateens
poëtischen,madonna-malendenRafaëls,metdwependeoogenenlangelokken.
Haremoederhadhaarsteedseenstillevreesingeboezemd,endeherinneringder
illuzie-verdrijvendenietighedendesdagelijkschenlevens,diezichaandeze
moedermeerverbonddanaandienvader,maaktehetElineonmogelijkhaarin
gedachteteidealizeeren.
Zijherinnerdezich,nadendoodhaarsvaders,jonggestorveninde
ontevredenheidvaneenmisluktleven,nadienharermoeder,plotselingdoor
eeneimmerdreigendehartkwaalgetroffen,harejeugdonderdehoedeeener
verweduwdetanteenzachtevoogdes.Ouderwetsch,magerenrecht,met
treurige,regelmatigetrekken,alsderuïneeenerschoonevrouw,herinnerdezij
zichdievooreengrootespiegelruitvierglinsterendebreinaalden,inregelmatig,
beverigmenuet,mettweedorrehanden,tehebbenzienbewegen.Zijleefdedaar


indiegrootekamer,ineenezachtkensontzenuwendeenweekewelvaart,iniets
geurigsenfluweelachtigs,hetmolligeDeventerschonderdevoeten,een
vlammendblokkenvuurindenhaard,eneen,metfantastischeooievarenen
scharlakenpioenrozenbekleurd,geelzijdenJapanschtochtschermvoordedeur.
Debeidezusters,daaraanelkanderszijdeontwikkeld,onderdelesseneener
zelfdeopvoeding,ineenezelfdeomgeving,haddentweeaanelkaârevenwijdige
gemoedslevensinzichlatenontkiemen,wierzijdenechterbijhetrijpender

jeugdnaardeeischenvantweeverschillendetemperamentenafweken.InEline,
die,vaneenloomenlymfatischgestel,behoeftegevoeldeaanteederensteunen
zachtkoesterendewarmte,enwierzenuwen,fijnalsdevezeleneenerbloem,
zelfsinhareweeke,alsmetfluweelgecapitonneerdeomgevingdikwijlsnog
doordenminstentegenstandteruwwerdenberoerdenteheviggeprikkeld,
ontwikkeldezichuitangsteeneterughoudendheid,diehaargemoedvuldemet
duizendenkleinegrievenvanheimelijkverdriet.Overvolgewordenstorttezich
ditdanuitmeteenenkelebruisendegolf.InBetsy’svolbloedigerleven
ontkiemde,bevorderddoorEline’sbehoefteaansteun,eenstrevennaar
overheersching,waardoorzijhaarpsychischbestaanbijnageheelinhetwezen
der,alswaszooontvankelijke,zusterkondringen,welkehierbij,naeeneersten
schok,tochrustenvoldoeningvond.MaarnochEline’svreeshaarfijn
bezenuwdgesteltezullenwonden,nochBetsy’sheerschzuchtigegoïsmehadden
ooittoteenetragischecrisisaanleidinggegeven,daarbeiderscherpeomtrekken,
indezachtblauweatmosfeerhareromgeving,zichafstomptenenwegdoezelden
ineeneffengrijzetint.

III.
Later,naeenigebals,waarElinezichopharewittesatijnenvoetjes,iniets
bezwijmelendsvangeurenlicht,glijdendhadlatenmedevoerendooreen
zachtendwangvanhaarcavaliers,enzichdoorslependedriekwartsmaten,als
doorteugenchampagnehadlatenbedwelmen,laterwaszijtweemalenten
huwelijkgevraagdgeworden,enhadzijbeidemalenbedankt.Vandie
aanzoekenbehieldzijdeherinneringalsvantweegemakkelijketriumfen,die


Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay
×